Edit Content

Διαταραχη Επεισοδιακης Υπερφαγιας

Η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια υπερφαγίας που συνοδεύονται από έντονη δυσφορία, αίσθημα απώλειας ελέγχου, και αισθήματα αυτοαπέχθειας, αηδίας ή ενοχής. Αυτά τα επεισόδια περιλαμβάνουν την κατανάλωση, σε μια διακριτή χρονική περίοδο, μιας ποσότητας φαγητού που είναι αντικειμενικά μεγαλύτερη από αυτή που θα έτρωγαν τα περισσότερα άτομα σε παρόμοια χρονική περίοδο, υπό παρόμοιες συνθήκες. Στα επεισόδια υπερφαγίας το άτομο καταναλώνει την τροφή πολύ πιο γρήγορα από το κανονικό ή/και μέχρι να νιώσει δυσφορία, τρώει μεγάλες ποσότητες φαγητού όταν δεν αισθάνεται πεινασμένο, ή/και τρώει μόνος του λόγω ντροπής για την ποσότητα που καταναλώνει. Σε αντίθεση με τη νευρική βουλιμία, αυτά τα επεισόδια υπερφαγίας δεν ακολουθούνται από αντισταθμιστικές συμπεριφορές.

Διαταραχη Επεισοδιακης Υπερφαγιας

Όπως όλες οι διατροφικές διαταραχές, η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας αναπτύσσεται με την πάροδο του χρόνου ως αποτέλεσμα ενός περίπλοκου συνδυασμού γενετικών, βιολογικών και περιβαλλοντικών παραγόντων. Δεν υπάρχει μεμονωμένη αιτία και, παρά τις κοινές παρανοήσεις, δεν ευθύνονται οι οικογένειες και το υποστηρικτικό κοινωνικό δίκτυο. Στην πραγματικότητα, είναι συχνά ο ισχυρότερος σύμμαχος για την ανάρρωση. Πολλά άτομα έχουν γενετική προδιάθεση για διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας που, ανάλογα με τις περιβαλλοντικές επιρροές, μπορεί να πυροδοτήσει ή όχι κατά τη διάρκεια της ζωής ενός ατομου. Η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας είναι η πιο κοινή διατροφική διαταραχή στο δυτικό πολιτισμό και η πιο διαδεδομένη διατροφική διαταραχή μεταξύ των ανδρών. Η μέση ηλικία έναρξης της διαταραχής είναι τα 18 έτη και η συντριπτική πλειονότητα των ατόμων που διαγιγνώσκονται με διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας αντιμετωπίζουν επίσης ψυχιατρικές διαταραχές, διαταραχές της διάθεσης, αγχώδεις διαταραχές, ή/και διαταραχές στον έλεγχο των παρορμήσεων και την χρήση ουσιών.

  • Αλλαγές στις φυσιολογικές διεργασίες που προκαλούνται από διατροφή και διαφοροποιημένα σήματα πείνας και κορεσμού
  • Η εμπειρία ενός τραυματικού γεγονότος μπορεί να οδηγήσει κάποιον σε διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας
  • Γενετική προδιάθεση και κοινωνικές πιέσεις (π.χ. κοινωνικά στερεότυπα)
  • Το αίσθημα απώλειας ελέγχου σε σχέση με το εαυτό και με τους άλλους καθώς και το παρατεταμένο, έντονο άγχος μπορεί να οδηγήσει σε διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας

Ποια είναι τα συμπτώματα της διαταραχής επεισοδιακής υπερφαγίας;

Η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας χαρακτηρίζεται από διάφορα συμπτώματα, όπως:

  • Συχνά επεισόδια κατανάλωσης μεγάλων ποσοτήτων φαγητού, συχνά γρήγορα και σε σημείο δυσφορίας
  • Αίσθημα απώλειας ελέγχου κατά τη διάρκεια αυτών των υπερφαγικών επεισοδίων, σαν το άτομο να μην μπορεί να σταματήσει να τρώει ή να ελέγξει τι ή πως τρώει
  • Το άτομο τρώει όταν δεν πεινάει ή να τρώει μόνο του επειδή νιώθει ντροπή για το πόσο τρώει
  • Αισθάνεται δυσφορία, ντροπή, ή ενοχή για τα υπερφαγικά επεισόδια

Συνδέεται η κατάθλιψη με την διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας;

Ναι, η κατάθλιψη συνδέεται συχνά με την διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας. Πολλά άτομα με διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας εμφανίζουν συμπτώματα κατάθλιψης, όπως συναισθήματα θλίψης, χαμηλή αυτοεκτίμηση και έλλειψη ευχαρίστησης σε δραστηριότητες που κάποτε απολάμβαναν. Η σχέση μεταξύ κατάθλιψης και διαταραχής επεισοδιακής υπερφαγίας μπορεί να είναι περίπλοκη και αμφίδρομη, πράγμα που σημαίνει ότι η κατάθλιψη μπορεί να συμβάλει στην εμφάνιση ή στην επιδείνωση της διαταραχής επεισοδιακής υπερφαγίας και το αντίστροφο. Είναι σημαντικό για τα άτομα που αντιμετωπίζουν τόσο κατάθλιψη όσο και διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας να αναζητήσουν άμεσα βοήθεια από εξειδικευμένο ειδικό.

Διαταραχη Επεισοδιακης Υπερφαγιας

Τι είναι η καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής (Compulsive Overeating);

Η καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής είναι η κατανάλωση υπερβολικής ποσότητας φαγητού αλλά όχι λόγω πείνας. Όταν κάποιος εμπλέκεται σε καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής, είναι συχνά ένας τρόπος αποφυγής, αποφόρτισης  ή απόσπασης της προσοχής από δύσκολα δυσφορικά συναισθήματα ή καταστάσεις. Αν και η καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής μπορεί αρχικά να προσφέρει κάποια βραχυπρόθεσμη ανακούφιση, τελικά συχνά φέρνει σωματική και συναισθηματική δυσφορία, καθώς και συναισθήματα ντροπής, θυμού, άγχους ή φόβου σε σχέση με την τροφή και τον εαυτό. Αυτό το ιστολόγιο περιγράφει την καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής, σε σχέση με τις διατροφικές διαταραχές και τα κοινά χαρακτηριστικά τους.

Η καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής είναι διατροφική διαταραχή;

Η καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής δεν είναι διάγνωση διατροφικής διαταραχής, αλλά μια συμπεριφορά που εμφανίζεται σε πολλές διατροφικές διαταραχές, συμπεριλαμβανομένης της διαταραχής επεισοδιακής υπερφαγίας, της νευρικής βουλιμίας και της Διαταραχής πρόσληψης τροφής μη προσδιοριζόμενης αλλιώς. Όσοι πάσχουν από βουλιμία, για παράδειγμα, μπορεί να εμπλέκονται σε καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής και στη συνέχεια σε αυτοπροκαλούμενο έμετο. Η υπερκατανάλωση τροφής συνήθως παρατηρείται στην διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας εάν δεν υπάρχουν αντισταθμιστικές συμπεριφορές. Στην βουλιμία και την διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας υπάρχει ένα αίσθημα απώλειας ελέγχου γύρω από το φαγητό.

Ένα άτομο που παλεύει με την καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής μπορεί να καταναλώσει μια υπερβολικά μεγάλη ποσότητα φαγητού σε σύντομο χρονικό διάστημα ή μπορεί τσιμπολογά  διαρκώς καθ’ όλη την διάρκεια της ημέρας ακόμα και όταν δεν πεινά. Η καταναγκαστική κατανάλωση φαγητού συμβαίνει συχνά κρυφά, όπως επίσης κρυφά το άτομο φαντασιώνεται το φαγητό.

Όταν το άτομο εμπλέκεται σε καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής, αρχικά λόγω της έκκρισή ντοπαμίνης βιώνει ένα  αίσθημα ευφορίας το οποίο όμως διαρκεί ελάχιστα καθώς μετά ακολουθείται  από αισθήματα απέχθειας, αηδίας και ενοχής. Στην συνέχεια για να αντισταθμίσει την απώλεια ελέγχου με την τροφή αποφασίζει να περιορίσει τη τροφή, μπαίνοντας σε δίαιτα, έτσι ο φαύλος κύκλος της διατροφικής διαταραχής αρχίζει

Πολλά άτομα ανεξάρτητου σωματικού βάρους μπορεί να παλεύουν με την καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής. Πολλά προειδοποιητικά σημάδια συνοδεύουν τη διαταραγμένη διατροφική συμπεριφορά, όπως αύξηση βάρους, κατάθλιψη, άγχος, και διαταραχή μετατραυματικού στρες. Επίσης μπορούν να προκληθούν οργανικές επιπλοκές, όπως κόπωση, διαβήτη, υπέρταση ή καρδιακές παθήσεις.

Ποια είναι η διαφορά μεταξύ διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας και καταναγκαστικής υπερκατανάλωσης τροφής;

H διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας και η καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής, αν και είναι στενά συσχετιζόμενες, έχουν διακριτά χαρακτηριστικά που τις διαχωρίζουν.

Διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας

Η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας χαρακτηρίζεται από επεισόδια κατανάλωσης τεράστιων ποσοτήτων τροφής σε σχετικά μικρό χρονικό διάστημα, που συχνά συνοδεύονται από μια αίσθηση απώλειας ελέγχου. Αυτό το είδος κατανάλωσης τροφής είναι κομβικό στην διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας, μια κλινικά αναγνωρισμένη διατροφική διαταραχή, όπου τα άτομα συχνά βιώνουν έντονα αισθήματα ενοχής και δυσφορίας μετά τα επεισόδια.

Καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής

Από την άλλη πλευρά, η καταναγκαστική υπερκατανάλωση τροφής είναι ένας πιο ευρύς όρος που περιέχει όχι μόνο τα υπερφαγικά επεισόδια αλλά και άλλα μοτίβα διαταραγμένης διατροφικής συμπεριφοράς. Συχνά εκδηλώνεται ως μια συνεχής συμπεριφορά κατανάλωσης μεγάλων ποσοτήτων φαγητού κατά τη διάρκεια της ημέρας, που δεν περιορίζεται σε συγκεκριμένα επεισόδια. Αυτή η συμπεριφορά συνήθως συμβαίνει κρυφά, και το άτομο μπορεί να νιώθει ότι συνεχώς φαντάζεται ή σκέφτεται εμμονικά το φαγητό. Το καθοριστικό χαρακτηριστικό της καταναγκαστικής υπερκατανάλωσης τροφής είναι η ποσότητα της τροφής που καταναλώνεται και η ψυχαναγκαστική, εμμονική φύση της διατροφικής συμπεριφοράς. Συχνά συνυπάρχει με συναισθήματα απέχθειας, κατάθλιψης και άγχους, καθιστώντας το ένα περίπλοκο ζήτημα που πρέπει να αντιμετωπιστεί.

Η κατανόηση των λεπτών διαφορών μεταξύ διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας και καταναγκαστικής υπερκατανάλωσης τροφής μπορεί να καθοδηγήσει πιο στοχευμένες και αποτελεσματικές θεραπείες, και να βοηθήσει τα άτομα να προσανατολιστούν προς την ανάρρωση μέσω μιας διαφοροποιημένης προσέγγισης. Μάθετε περισσότερα για τη διαφορά μεταξύ των διατροφικών διαταραχών και της διαταραγμένης διατροφικής συμπεριφοράς.

Νευρικη Βουλιμια

Πώς ο αυτοπροκαλούμενος έμετος (μια προεξάρχουσα συμπεριφορά της νευρικής βουλιμίας) επηρεάζει τη στοματική κοιλότητα ;

Η αναγνώριση των  συμπτωμάτων της διαταραχής επεισοδιακής υπερφαγίας μπορεί να σας βοηθήσει να ζητήσετε έγκαιρη παρέμβαση και θεραπεία. Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι υπερφαγικά επεισόδια δεν συνδέονται με αντισταθμιστικές συμπεριφορές, αλλά κυρίως με αίσθημα απώλειας ελέγχου ή απέχθειας και ντροπής και λαμβάνουν χώρα κατά μέσο όρο τουλάχιστον μια φορά την εβδομάδα για τρεις μήνες. Οι σχετιζόμενες διαταραχές ή «συννοσηρότητες» περιλαμβάνουν την διαταραχή μείζονος κατάθλιψης, την διαταραχή μετατραυματικού στρες, την διπολική διαταραχή Ι και ΙΙ, και την διαταραχή ελλειμματικής προσοχής-υπερκινητικότητα (ΔΕΠΥ). 

  • Υπερφαγικά επεισόδια που συμβαίνουν μια ή περισσότερες φορές την εβδομάδα
  • Έντονη δυσφορία γύρω από τα υπερφαγικά επεισόδια
  • Αποφυγή των γευμάτων και κατανάλωση τροφής κατά μόνας ή κρυφά μπορεί να είναι μια ένδειξη διαταραχής επεισοδιακής υπερφαγίας
  • Αίσθημα απώλειας ελέγχου, ενοχής, ντροπής, απέχθειας, ή αηδίας γύρω από την τροφή ή την κατανάλωση τροφής
  • Αρνητική εικόνα σώματος
  • Μυστικά σχετικά με το φαγητό ή τα υπερφαγικά επεισόδια
  • Επαναλαμβανόμενες προσπάθειες δίαιτας ή απώλειας βάρους
  • Μπορεί να λείπουν μεγάλες ποσότητες φαγητού από το ντουλάπι ή να βρεθούν στα σκουπίδια
  • Τα χρηματικά ποσά που ξοδεύονται για φαγητό είναι πολύ μεγαλύτερα από το φυσιολογικό
  • Αποθηκεύει τρόφιμα κρυφά ή υπάρχουν άδεια περιτυλίγματα από τροφές
  • Παροδική χρήση αντισταθμιστικών μέτρων (όπως ο αυτοπροκαλούμενος έμετος) για την αντιμετώπιση της υπερφαγίας

Ποιοι είναι οι κίνδυνοι της διαταραχής επεισοδιακής υπερφαγίας;

Η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας μπορεί να έχει σοβαρές ιατρικές και οργανικές επιπτώσεις που μπορεί να υποχωρήσουν ή και όχι κατά την διάρκεια της ανάρρωσης

  • Χρόνιος πόνος, όπως κεφαλαλγίες, πόνος στην πλάτη, πόνος στον αυχένα
  • Η διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας μπορεί να οδηγήσει σε διαβήτη και υπέρταση
  • Υψηλή αρτηριακή πίεση ή υψηλή χοληστερόλη
  • Παθήσεις της καρδιάς ή της χοληδόχου κύστης
  • Αίσθημα καρδιακών παλμών
  • Κάποιοι τύποι καρκίνου
  • Προβλήματα με την έμμηνο ρύση
  • Μειωμένη κινητικότητα και εξάντληση
  • Υπνική άπνοια και άλλα προβλήματα στον ύπνο
  • Αφυδάτωση
  • Στους άνδρες: μειωμένη ερωτική επιθυμία
  • Στις γυναίκες: σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, καρκίνος του ενδομητρίου, δυσκολία σύλληψης παιδιού
Ελληνικό Κέντρο Διατροφικών Διαταραχών